Muziek als activisme

“Muziek is onze roeping. Het is onze manier om te communiceren. Om onze boodschap over te brengen. In ons hart brandt een vuur. En dat vuur kun je iedere keer opnieuw interpreteren, dat doen we ook bij iedere performance. We maken gebruik van de energie die het publiek ons geeft.” En dat was vanmiddag vroeg te merken op het Mundiallive podium, waar BCUC een voorproefje gaf van hun performance vanavond. De zesledige Zuid-Afrikaanse band (Banta Continua Uhuru Consciousness) tourt momenteel door Nederland met een duidelijke visie en boodschap.

Media
“Het beeld wat van Afrika wordt verspreid is eenzijdig. Het beeld wat de (westerse) media laten zien, bestaat of uit hongerige kindjes met opgeblazen buikjes of juist uit leeuwen en de bush bush. Maar er is zoveel meer dan dat”, zegt een van de zangers. De bandleden komen uit Soweto, een stadsdeel van Johannesburg. “De families waar wij in opgegroeiden, hebben niet veel geld. Maar als cultuur geld waard was geweest, waren we steenrijk geweest.” En juist die cultuur mag gezien worden, vult de zangeres van de band aan: “Op dat gebied is Afrika rijk. Wij zetten die rijkdom, voor ons onze muziek, in om mensen te leren over Afrika. Over onze visie op dingen. Wat wij willen, is vrijheid.”

Ontwikkelingshulp
Een van de dingen waar de band een duidelijk visie op heeft en waar ze voor strijdt is een verandering in ontwikkelingshulp. “Na al die jaren is nu toch wel bewezen dat het huidige systeem in ontwikkelingshulp niet werkt.” De band voert in samenwerking met Oxfam Novib en Coolpolitics een debat over de effectiviteit van ontwikkelingshulp. “Het is vooral belangrijk dat het westen samen gaat werken met de Afrikanen.” Het bekende: geef ze geen vis, maar leer ze hoe ze moeten vissen. “Zodat ze de volgende keer zelf hun vis kunnen vangen”, vult de gitarist aan. Ze noemen het WK-stadion in hun geboorteland als actueel voorbeeld. “Mensen over de hele wereld hebben geholpen om dat stadion te bouwen. Maar Zuid-Afrikanen konden geen gebruik maken van die werkgelegenheid. Dat zou anders moeten. En kijk eens naar Haiti. Het geld wat ingezameld is voor voedselhulp, daar had het hele land van opgebouwd kunnen worden. Dat is pas constructieve en duurzame ontwikkelinghulp. Dat voedsel rot toch!” Dat er ontwikkelingshulp nodig is, dat staat als een paal boven water. “Alleen wel duurzaam. Zodat de gewone man zijn vrijheid terugkrijgt.”

Vrijheid
Met die vrijheid bedoelen de gepassioneerde artiesten zelfontwikkeling. Volgens de bandleden is er een nieuw systeem nodig, wat de Afrikanen hun vrijheid teruggeeft. “Wij zijn niet zielig. We kunnen het zelf. Door samen te werken, komen we een heel eind verder. Investeer bijvoorbeeld in educatie. Als een arme Afrikaanse jongen of meisje nu van de basisschool afkomt, kan hij nu niet naar de universiteit.  De (middelbare) scholen, volgend op het basisonderwijs, zijn onbetaalbaar voor de gewone man. En we hebben juist Afrikaanse artsen, architecten en artiesten nodig! Wij hebben op onze beurt ook duurzame kennis. Bijvoorbeeld van het bos. Nu halen de farmaceutische bedrijven veel medicijnen uit het bos. Maar daarvoor kappen ze de bomen. De Afrikanen mogen niet bij die bomen komen. Die moeten kilometers afleggen om bij een apotheek het medicijn te krijgen, terwijl ze zelf – zonder de bomen te kappen – ook die medicatie uit het bos kunnen halen. Als er samen wordt gewerkt, komt het ook terug. Het geld wat nu geïnvesteerd wordt, moet in feiten bij de gewone man zelf terecht komen. Er gaat nu zoveel geld verloren door alle bureaucratie en door al die mensen die er tussen zitten.

Investeren
Wat volgens hen zou werken, gebruiken ze zelf ook. “Het gaat om investeren.” BCUC is niet aangesloten bij een grote platenmaatschappij. “Via www.africaunsigned.com/bcuc kunnen mensen onze tracks kopen. Als we genoeg geld bij elkaar hebben, nemen we een album op. Zodra we winst maken, krijgen de mensen hun geld terug. Het is dus echt een investering en je kunt zien waar je geld naartoe gaat.”

Verantwoordelijkheid
Boos op het ‘systeem’ zijn ze niet. Het is niet de schuld van ‘the white man’, het is de schuld van mensen in het algemeen. “We zijn allemaal verantwoordelijk. Boos zijn, is verspilling van onze energie. We willen de wereld iets leren over Afrika, via onze muziek. Dat is dé manier om iets te veranderen, begrijpen hoe het land en de mensen in elkaar zitten. Dat is een langdurig proces, maar dat geeft niet. Een Zuid-Afrikaan geeft niet zomaar op. We gaan liever door met als resultaat tien procent, dan opgeven en eindigen met nul procent vooruitgang.”

Meer zien van deze energieke band? BCUC treedt vanavond om 19:15 op New Vibes stage. Op 31 juli heeft de band een concert in de Amsterdamse Melkweg.